Voto Electrónico



1996. urteaz geroztik, Eusko Jaurlaritzako Hauteskunde eta Dokumentazio Zuzendaritzak ahalegin handia egin du teknologia berriak prozedura demokratikoetan ezartzeko. Horretarako, garapen teknologikoa sustatu du bete-betean, bai eta garapen horrek bizitza politikoan zein hiritarren partaidetzan dituen inplikazioak ere. Horiek horrela, euskal administrazioa modernizatu du, eta Euskadi bera herrialde aurreratuenen artean dago hauteskunde-prozesuen kudeaketa automatizaturako teknologia berrien ezarpenari dagokionez. Ekimen horri esker, Demotek© sistema sortu da, hau da, boto elektronikorako sistema berritzailea. Sistema horrek, hain zuzen ere, gaur egun bozkatzeko erabilitako modua errespetatzen du, baina azkarrago zenbatzen ditu hauteskunde-txartelak eta azkarrago igorri eta jakinarazten ditu hauteskundeetako emaitzak.

Munduan bertan, botoaren automatizazioaren bilakaera oso luzea izan da, bere heldutasunaren ondorioz aurrerapen teknologikoak behar dituelako eta ahalik eta ondoen bermatu behar duelako prozedura demokratikoetan ezinbestean errespetatu beharreko pribatutasuna, segurtasuna eta isilekotasuna betetzen direla. Horren adibide moduan, botoa automatizatzeko lehen saialdiak joan den mendearen amaieran egin zituztela esan beharra dago. Duela 100 urte, gutxi gorabehera, bozkatzeko lehen makinak erabili zituzten Estatu Batuetan. Harrezkero, herrialde askok bozkatzeko prozesu automatikoak jarri nahi izan dituzte abian, baina herrialde gutxi batzuek baino ez dituzte ezarri (horra hor Estatu Batuak, Belgika, Estonia, Holanda, Irlanda, Brasil, Venezuela, Paraguai, India eta Filipinak). Beraz, gaur egun oso gobernu gutxik egokitu dute euren legeria boto elektronikoaren prozeduretara.

Orrialdeotan, boto elektronikoaren artea munduan zer egoeratan dagoen azalduko dugu, eta, horretarako, Europan, Amerikan, Asian, Afrikan eta Ozeanian zer gertatzen den izango dugu hizpide. Era berean, boto elektronikoa ezarri duten herrialdeak eta boto elektronikoa aztertzen edo esperientzia eredugarriak egiten ari diren herrialdeak bereiziko ditugu.




 

Voto Electrónico